Kalbin düşmanı: Hipertansiyon
Sanayileşmiş ülkelerde her 20 kişiden biri hipertansiyon. Ayrıca hastaların önemli bir kısmı kan basıncı yüksekliğinin farkında değil.
Hipertansiyon diğer bir ifadeyle yüksek tansiyon, insan vücudunda tüm organ ve dokuların beslenmesini sağlayan, kan dolaşımının olabilmesi için gerekli kan basıncının normalden yüksek olması anlamına geliyor. İç Hastalıkları Uzmanı Uz. Dr. Mikail Kabak, kan basıncının, hastaya ait özellikler (yaş, cinsiyet, ırk vs) veya fiziksel durumlardan (istirahat, efor vs) etkilenen bir parametre olduğunu belirtiyor. Kabak, kan basıncı ölçülürken 2 ayrı değere bakıldığını ifade ediyor. » Büyük tansiyon (Sistolik kan basıncı) » Küçük tansiyon (Diyastolik kan basıncı) Hipertansiyon hakkında bilgi veren Kabak şunları söyledi:
Kalbin kasılması esnasında ölçülen kan basıncı büyük tansiyon, kalbin gevşemesi esnasında ölçülen kan basıncı ise küçük tansiyondur. Hem büyük tansiyon, hem de küçük tansiyonun normalden fazla olması hipertansiyondur. Yani hipertansiyon tanısı için büyük veya küçük tansiyondan birisinin normalden yüksek olması yeterlidir.
Normal bit kan basıncı düzeyi 130/85 mm Hg ve bundan küçük değerlerdir.
»EVRE 1 (hafif hipertansiyon) Büyük tansiyon 140-149 mmHg/küçük tansiyon 90-99 mmHg
»EVRE 2 (orta hipertansiyon) Büyük tansiyon 160-179 mmHg/küçük tansiyon 100-109 mmHg.
»EVRE 3 (ciddi hipertansiyon) Büyük tansiyon 180 mm Hg.den daha yüksek/ Küçük tansiyon no mmHg.dan daha yüksek.
TÜRKİYE'DE ORANLAR DAHA YÜKSEK
Ülkemizde yapılan istatistiksel çalışmalar 4-5 erişkinden birinde kan basıncı yüksekliği olduğunu göstermektedir.
Uygun tedavi yapılmadığı takdirde hipertansiyon; kalp yetmezliği, kalbi besleyen damarlarda daralma veya tıkanma, beyin kanaması, beyin damarlarında tıkanma veya daralma, böbrek yetmezliği, görme bozukluğu ve körlük, büyük atar damarlarda genişleme ve yırtılma gibi son derece tehlikeli ve dramatik sonuçlar doğurabiliyor.
Hipertansiyonun belirtileri
Yüksek tansiyonu olan bir hastanın yakınmalarının başında başağrısı gelmekle birlikte, çoğunlukta hiçbir belirti de vermeyebilir.
Çarpıntı, çabuk yorulma, nefes darlığı gibi şikâyetler genellikle kalp-damar sistemi ile ilgili komplikasyonların oluştuğu hastalardaki erken bulgulardır. Yüzde kızarma, terleme ve görmede bozukluklar, depresyon ve iktidarsızlık da görülebilecek diğer belirtiler arasında sayılabilir. Hastaların çoğu yüksek tansiyonun ciddiyetinin farkında değildir.
Hasta nelere dikkat etmeli
- Mevcut tansiyonun dirençli ya da tedaviden yarar görecek bir hipertansiyon formu olup olmadığı.
- Kalp, beyin, göz, böbrek gibi hedef organ hasarının varlığı.
- Hipertansiyonun yanı sıra kalp damar sistemine yönelik diğer risk faktörlerinin varlığı (şeker hastalığı,' kan ağlarının yüksekliği vs).
- Başka bir hastalığın varlığı.
- Sekonder hipertansiyon nedenleri ekarte edilmelidir.
- Hasta şişman ise bunun zararları ve kilo kaybı, ruhsal gerginliğin giderilmesi, tuz kısıtlanması, alkolün ve sigaradan uzak durulması.