|
Alzheimer Hastalığı (AH), en yaygın (%50-80) görülen demans (unutkanlık) nedenidir. Alzheimer hastasında hafıza kaybı, kişilik ve davranış değişiklikleri, düşünme ve yorumlamada bozulma, konuşurken doğru kelimeleri bulmakta güçlük, bazı işleri doğru sırayla yapmada zorlanma gibi bulgular görülebilir.
Bu bulgular zamanla daha kötüleşebilir ama kötüleşmenin hızı hastadan hastaya farklılık gösterebilir. Ancak hastalık ilerledikçe günlük yaşamı sürdürmek giderek zorlaşır ve hasta zaman içinde tamamen başkalarına bağımlı hale gelebilir.
Yapılan çalışmalar, Alzheimer Hastalığının bilinen tek bir nedeninin olmadığını göstermektedir. En iyi bilinen risk faktörleri arasında yaşlanma ve ailede demanslı başka kişilerin olması yer alıyor. Kadınlarda görülme sıklığı erkeklere göre daha fazladır. Düşük eğitim düzeyinin ileride hastalık için bir risk faktörü olduğu gösterilmiştir. Kolesterol taşınmasında görevli bir protein olan Apolipoprotein E C4 alleli taşıyıcılarında AH gelişme riskinin yüksek olduğu tespit edilmiştir. Ciddi kafa trauması öyküsü olan, depresyon öyküsü olan kişilerde de AH gelişme riski yüksektir. Orta yaşlarda yüksek veya düşük kan basıncı, diyabet, insülin metabolizma bozukluğu, kolesterol yüksekliği, diyette aşırı yağ alımı, plazma homosistein düzeyi yüksekliği, enflamasyon, obesite ve sigara kullanımı gibi vasküler risk faktörlerinin bulunması ileri yaşlarda AH gelişme riskini artırıyor. Genel olarak 65 yaşın üzerindeki kişilerin %10'unda AH görülüyor. 85 yaşından sonra ise bu oran %50'ye yükseliyor. İnsanların beklenen yaşam sürelerinin giderek uzaması ile Alzheimer hastalarının sayısıda her geçen gün artıyor. Türkiye'de 2000 yılında 380 bin civarında tahmin edilen AH'nın, 2010 yılında 480 bin olacağı düşünülüyor.
Alzheimer Hastalığının belirtileri neler olabilir? 1-Konuşma ile ilgili güçlük; konuşurken çok basit kelimeleri bulamayabilir veya yerine uygun omayan kelimeler kullanılabilir. 2-Günlük işleri yapmada güçlük; günlük ev işleirini yapmakta, kendine bakmakta, uygun elbiseleri seçmekte güçlük yaşanır. 3-İş becerilerini etkileyen, yakın zamanla ilgili bellek kaybı; yakın geçmişteki olayalar, insan isimleri, telefon numaraları sık unutulur ve sonrada hatırlanamaz, aynı sorular tekrar tekrar sorulur. 4-Zaman ve mekanı karıştırma; gün-ay-yıl unutulabilir, evin yolu kaybedilebilinir. 5-Yargı ve karar vermede güçlük; önemli sorumluluklar tamamen unutulabilir, uygun olmayan şekilde giyinilebilir. 6-Soyut düşünme becerisinde güçlük; basit hesaplar yapılamayabilir, rakamların ne işe yaradığı unutulabilir, plan yapmakta güçlük çekilebilir. 7-Sık kullanılan eşyaları yanlış yere koyma; eşyalar oladık yerlere konulabilir, mesela ütü buzdolabına, tabaklar çamaşır makinasına vb. 8-Ruh hali ve davranış değişikliği olabilir;görünür bir neden yokken çok çabuk ağlanabilir, alıngan yada çok sinirli olunabilir. 9-Kişilik değişiklikleri; şüpheci, saldırgan özellikler kazanabilir. 10-Sorumluluktan kaçınma; çok önemli konularda bile pasif hale gelebilir, en basit işler için bile teşvik ve destek gerekebilir.
Benzer şikayetler ile başvuran hastalarda ;
1-Hasta yakınlarından hastalığın hikayesini almak çok önemlidir. Bu hastalığın evresi belirlemede ve tedaviyi planlamada bize destek olacaktır. 2-FM ve NM yapılır. 3-Mental Durum Muayenesi 4-Lab. Tetkikleri 5-Görüntüleme Yöntemleri
AH'nda tamamen semptomları ortadan kaldıran bir tedavi yöntremi bulunmamakla birlikte, hastalığın ilerlemesini yavaşlatabilen, belirtileri azaltabilen ilaçlar geliştirilmiştir. İlaç tedavisi duygusal ve davranışsal belirtiler üzerinde de yarar sağlayabilmektedir. Hasta ve yakınlarının durumla başetmelerie yardımcı olmaya, hastalık ve tedavisiyle ilgili bilgi almalarına ve yaşam kalitelerini yükseltmeye yönelik destekleyici bakım da tedavinin önemli bir parçasıdır. |